تازه‌ترین گزارش مالی دو خودروساز بزرگ کشور از رسیدن زیان انباشته این دو شرکت به حدود ۸۵ هزار میلیارد تومان حکایت دارد. این رقم وحشتناک در شرایطی است که سال گذشته تقریبا به همین میزان رانت تفاوت قیمت کارخانه و بازار در جامعه بین دلالان و خریداران خوش شانس توزیع شده است.

طبق اطلاعات منتشر شده در سه ماه امسال خودروسازان در مجموع یک هزار و 182 میلیارد و 312 میلیون تومان ضرر در صورت‌های مالی خود ثبت کردند این در شرایطی است که سال گذشته در همین بازه زمانی، زیان تولید هزار و 665 میلیارد و 544 میلیون تومان بوده است. این آمار از افت 29 درصدی زیان در سه شرکت خودروساز کشور حکایت دارد.

طبق آخرین آمار منتشر شده، سه شرکت یاد شده در سال گذشته با رشد 145 درصدی زیان تولید رو به ‌رو بودند. با این که زیان تولید در بازه زمانی یاد شده نزولی بوده با این حال کارنامه مالی خودروسازان نشان می‌دهد که تولید هر دستگاه خودرودر سه ماه امسال به‌ طور متوسط با زیان 6 میلیون و 500 هزار تومانی رو به ‌رو بوده است.

خودروسازان از ابتدای سال جدید برای کاهش زیان تولید، تیراژ محصولاتی چون سمند و گروه پژو را کم کردند حال آن که تیراژ محصولاتی که پیش از این به عنوان کم تیراژها شناخته می‌شد را افزایش دادند. بر این اساس، در سال جدید شرکت‌های خودروساز تنها بر فروش فوری کم تیراژها تمرکز کردند و محصولات پر تیراژی همچون سمند یا پژو 206 در فروش‌های فوری اعمال نشده است.

بنابراین، خودروسازان سال جاری را با افزایش قیمت 15 درصدی محصولات تولیدی و همچنین تمرکز بر تولید محصولات کم تیراژ و کم زیان در شرایطی آغاز کردند که حالا صورت‌های مالی این شرکت‌ها از افت 29 درصدی زیان نسبت به بهار 99 حکایت دارد.

بررسی عملکرد سه ماهه خودروسازان نشان می‌دهد که هر چند این شرکت‌ها با طی کردن دو مسیر، تمرکز بر تولید کم تیراژ‌ها و افزایش قیمت موفق به کاهش زیان شدند با این حال زیان تولید و زیان انباشته این شرکت‌ها را رها نکرده به‌ طوری ‌که صورت‌های مالی ایران خودرو نشان می‌دهد که زیان انباشته این شرکت از تجدید ارزیابی آن پیشی گرفته است. صورت‌های مالی خودروسازان که در سایت کدال در معرض دید قرار گرفته از سختی تولید و وضعیت نا مناسب خودروسازی کشور حکایت دارد .این شرکت‌ها برخلاف عرف جهانی هر چه بیشتر تولید می‌کنند، زیان بیشتری را متحمل می‌شوند.

دست اندرکاران صنعت خودرو و قطعه امید دارند که دولت سیزدهم در قدم اول برای گذر از وضعیت بغرنج خودروسازی اقدام به لغو قیمت گذاری دستوری کرده تا چرخ تولید به چرخش دوباره افتاده و عرضه متناسب با تقاضا افزایش یابد.

حال سراغ جزئیات عملکرد سه شرکت بزرگ خودروسازی کشور یعنی ایران‌ خودرو، سایپا و پارس‌ خودرو می‌رویم. سه شرکت یاد شده تا پایان فصل بهار 1400 در مجموع بیش از هزار و 182 میلیارد تومان زیان تولید را در صورت‌های مالی خود به ثبت رسانده‌اند. در میان این سه شرکت خودروساز ایران‌ خودرویی‌ها بیشترین زیان تولید را داشته‌اند که این موضوع البته به تیراژ بالا‌ و تنوع محصول این شرکت نسبت به سایپا و پارس‌ خودرو باز می‌گردد. صورت‌های مالی ایران‌ خودرو در ارتباط با وضعیت این شرکت در سه ماه اول سال جاری که در سایت کدال منتشر شده است، نشان می‌دهد زیان این خودروساز در بخش فروش محصولات خود به بیش از هزار و 335 میلیارد تومان رسیده است. درآمد ایران‌ خودرو تا پایان خرداد امسال به بیش از 19 هزار و 446 میلیارد تومان بالغ می‌شود، اما این خودروساز بیش از 20 هزار و 782 میلیارد تومان نیز هزینه کرده است. ایران‌ خودرو تا پایان سومین ماه از فصل بهار سال جاری حدود 89 هزار و 500 دستگاه خودرو‌ فروخته است و متوسط قیمت محصولات فروخته‌ شده توسط این خودروساز حدود 217 میلیون تومان بوده است.

صورت‌های مالی این خودروساز نشان می‌دهد این شرکت تا پایان فصل بهار 1400 زیان تولیدی نزدیک به هزار و 335 میلیارد تومان را در صورت‌های مالی خود درج کرده است. این میزان زیان‌ دهی جمع زیان انباشته بزرگ‌ترین خودروساز کشور را به بیش از 32 هزار و 600 میلیارد تومان رسانده است. این اتفاق به آن معناست که اثر تجدید ارزیابی صورت گرفته که اواخر سال 98 برای خودروساز ساکن کیلومتر 14 جاده مخصوص انجام شد، از بین رفت. بنابراین غول آبی جاده مخصوص بار دیگر در تله ماده 141 قانون تجارت در ارتباط با ورشکستگی شرکت‌ها گرفتار شده است و مشخص نیست این بار که ابزار تجدید ارزیابی دارایی‌ها را در اختیار ندارد چگونه خود را از این تله نجات خواهد داد.

آن‌ طور که مدیران ارشد ایران ‌خودرو ادعا می‌کنند و آن را در صورت‌های مالی خود منعکس کرده‌اند، این شرکت تنها در فروش سه محصول دنا، رانا و تارا سود کرده و در فروش باقی محصولات تولیدی خود با زیان مواجه بوده است. آبی‌های جاده‌ مخصوص از ناحیه فروش 68 هزار و 900 دستگاه خودرو از اعضای گروه پژو بیش از هزار و 358 میلیارد تومان زیان کرده‌اند. متوسط قیمت فروش اعضای این گروه در صورت‌های مالی ایران‌ خودرو در سه ماه اول سال حول و حوش 119 میلیون تومان درج شده است. فروش گروه سمند نیز برای ایران‌خودرویی‌ها همراه با ضرر بوده است. آبی‌های جاده‌ مخصوص تا پایان بهار سال جاری در مجموع حدود 8 هزار و 700 دستگاه از اعضای خانواده سمند را به فروش رسانده‌اند و از محل فروش این تعداد دستگاه خودرو حدود 272 میلیارد تومان ضرر کرده‌اند.

متوسط قیمت خودروهای فروخته‌ شده از خانواده سمند نیز مانند گروه پژو حدود 119 میلیون تومان بوده است. در حالی که دو گروه پر تیراژ پژو و سمند زیان را به صورت‌های مالی ایران خودرو تحمیل کرده‌اند دنا توانسته خود را از صف محصولات زیان‌ ده این خودروساز جدا کند و به نوعی شاگرد اول سود دهی ایران خودرو طی فصل بهار لقب گیرد. غول آبی جاده مخصوص طی مدت زمان ذکر شده بیش از 9 هزار و 200 دنا را برای مشتریان خود فاکتور کرده است. از محل فروش این تعداد دنا آبی های جاده مخصوص حول و حوش 68 میلیارد و 760 میلیون تومان سود به حساب‌های خود واریز کردند. آبی‌های جاده مخصوص به طور متوسط هر دستگاه دنا را حدود 181 میلیون تومان فاکتور کردند. رانا که سال گذشته یکی از دو محصول سودده ایران خودرو بود طی سه ماه ابتدایی امسال نیز همچنان در جاده سود دهی حرکت می‌کند. بررسی صورت‌های مالی ایران خودرویی‌ها برای بازه سه ماه ابتدایی امسال نشان می‌دهد آنها از محل فروش حدود هزار و 300 دستگاه رانا حول و حوش 46 میلیارد و 500 میلیون تومان درآمد کسب کردند . متوسط قیمت رانا 157 میلیون  تومان در صورت های مالی ایران خودرو درج شده است.

ایران خودرو در سه ماه ابتدایی امسال خودروی تندر 90 را به فروش نرساندند. در صورت‌های مالی ایران خودرو در ردیف دانگ فنگ محصول مونتاژی چینی این خودروساز فروش یک دستگاه گزارش شده است. فروش همین یک دستگاه دانگ فنگ حدود 168 میلیون تومان سود به حساب ایران خودرویی‌ها واریز کرده است. آبی‌های جاده مخصوص در فصل بهار دو دستگاه از محصول نوبرانه خود یعنی تارا را برای مشتریان فاکتور کرده‌اند. آنها از محل فروش همین دو دستگاه تارا توانسته‌اند سودی در حدود 199 میلیون تومان کسب کنند.

حال سراغ دیگر خودروساز بزرگ کشور یعنی سایپا می‌رویم. خودروسازی سایپا به‌ عنوان دومین خودروساز بزرگ کشور در فصل بهار بر خلاف رقیب خود یعنی ایران‌ خودرو توانسته حدود 328 میلیارد تومان از محل اختلاف مبلغ فروش با مبلغ بهای تمام‌ شده سود را در صورت‌های مالی خود درج کند. نارنجی‌های جاده مخصوص طی سه ماه ابتدایی سال جاری توانسته‌اند از ناحیه فروش حدود 79 هزار و 800 دستگاه از محصولات تولیدی خود بیش از 7 هزار میلیارد و 300 میلیون تومان درآمد کسب کنند. اما برای تولید این تعداد خودرو مجبور به هزینه ‌کرد حول و حوش 6 هزار و 980 میلیارد تومان شده‌اند. سری به جزئیات افت و خیز سوددهی سایپا می‌زنیم. نارنجی‌های جاده‌ مخصوص از ناحیه فروش حدود 68 هزار و 100 دستگاه تیبا  توانستند بیش از 119 میلیارد تومان سود به حساب خود واریز کنند. در حالی‌ که تولید پراید سواری متوقف شده است و سایپایی‌ها تنها تولید و فروش مدل وانت آن (‌پراید‌151‌) را در دستور کار دارند، صورت‌های مالی ارائه شده توسط مدیران این خودروساز به سازمان بورس تا پایان خرداد نشان می‌دهد از فروش حدود 7 هزار و 400 دستگاه خودرو از این خودروی تجاری سبک (وانت) بیش از 134 میلیارد تومان سود متوجه دومین خودروساز بزرگ کشور شده است.

در میان سبد فروش خودروسازی سایپا پیش‌تر سه محصول مونتاژی سراتو، چانگان و آریو دیده می‌شدند. طی سه ماه ابتدایی امسال خبری از فروش آریو در صورت‌های مالی سایپا  نیست. اما سایپایی‌ها از ناحیه فروش یک دستگاه سراتو در بازه زمانی یاد شده بیش از 56 میلیون تومان سود کردند. در حالی‌که تولید چانگان محصول مونتاژی چینی این خودروساز متوقف است اما همچنان این خودرو در بخش فروش سایپا برای مشتریان فاکتور می‌شود. سایپایی‌ها طی سه ماه ابتدایی امسال فروش 362 دستگاه چانگان را نهایی کرده‌اند و سودی حدود 74 میلیارد و 100 میلیون تومان به نارنجی‌های جاده مخصوص واریز کردند. اما شاهین محصول نوبرانه خودروسازی سایپا که از سال گذشته به سبد محصولاتی این خودروساز اضافه شد نیز با زیان به فروش رسیده است.

نارنجی‌های جاده مخصوص طی فصل بهار امسال حول و حوش 3 هزار و 800  دستگاه از این محصول نوبرانه خود را برای متقاضیان فاکتور کردند و با فروش این تعداد شاهین بیش از 3 میلیارد و 150 میلیون تومان زیان را در صورت‌های مالی خود درج کردند. حال سراغ پارس‌ خودرو می‌رویم، این خودروساز نیز از اختلاف مبلغ فروش و بهای تمام‌ شده زیانی بیش از 174 میلیارد و 300 میلیون تومان را در صورت‌های مالی خود درج کرده است. سومین خودروساز بزرگ کشور طی فصل بهار در مجموع حدود 13 هزار و 150 دستگاه خودرو فروخته است. این خودروساز در فروش تمام محصولات خود زیان تولید را به ثبت رسانده است. پارس خودرویی‌ها طی بهار 1400هیچ محصولی را از گروه Q200 (کوئیک)به فروش نرساندند. پارس خودرویی‌ها طی سه ماه امسال حدود هزار و 700 دستگاه از خانواده S200 فروخته‌اند و از این ناحیه نیز حول و حوش 7 میلیارد و 700 میلیون تومان زیان کردند. متوسط قیمت فروخته شده برای انواع محصولات این خانواده 48 میلیون تومان درج شده است.

***

شما می‌توانید اخبار خودرو را در بلاگ دیوار مطالعه کنید.